Vrijlating activisten in Azerbeidzjan

LEYLA EN ARIF YUNUS

‘Deze regering is bang voor woorden’

Dat zei Leyla Yunus tegen de Azerbeidzjaanse rechtbank die haar in augustus 2015 veroordeelde tot achtenhalf jaar cel. De veroordeling van Leyla Yunus en haar man Arif was een van de zaken tijdens onze campagne Sport en mensenrechten in 2015. Aan het eind van een jaar vol Amnesty-acties werd het echtpaar voorwaardelijk vrijgelaten.

Met onze campagne Sport en mensenrechten richtten we ons in 2015 onder meer op schendingen in Azerbeidzjan, rondom de Europese Spelen in juni. Met de campagne willen we schendingen die samenhangen met de organisatie van grote sportevenementen tegengaan. In de aanloop naar de Spelen werd de onderdrukking in het land alleen maar erger. Critici werden vastgezet omdat ze op vreedzame wijze gebruikmaakten van hun recht op vrije meningsuiting, vereniging of vergadering. Onder hen Leyla Yunus, een vooraanstaande mensenrechtenverdediger in Azerbeidzjan.

In juli 2014 noemde Leyla Yunus tijdens een persconferentie de komst van de Europese Spelen naar haar land ‘ongepast’, vanwege de vele schendingen van mensenrechten. Een paar dagen later werd ze gearresteerd, kort daarna gevolgd door Arif. In augustus 2015 kregen Leyla en Arif respectievelijk achtenhalf en zeven jaar cel wegens onder meer fraude, illegale zakelijke activiteiten en machtsmisbruik.

Onze researcher deed onderzoek ter plekke en publiceerde zijn bevindingen in een rapport. Onze lobbyist nam over de zaak van het echtpaar Yunus contact op met het ministerie van Buitenlandse Zaken en de Nederlandse ambassadeur in Azerbeidzjan. Ze vroeg hem om er bij de autoriteiten van Azerbeidzjan op aan te dringen beide activisten onmiddellijk en onvoorwaardelijk vrij te laten. Die oproep werd gedaan, en ook woonde de ambassadeur hun rechtszaken bij.

Met een uitgebreid dossier op onze website werden belangstellenden geïnformeerd. We verspreidden een filmpje waarin dochter Dinara Yunus, die in Nederland woont, aandacht vroeg voor de zaak van haar ouders. En we voerden diverse acties voor vrijlating van Leyla en Arif Yunus. Bijvoorbeeld op popfestival Pinkpop en in juni met de #runforleyla: een protestrun van vijf kilometer rond de Azerbeidzjaanse ambassade in Den Haag. We verzamelden 63.580 handtekeningen onder de oproep tot hun onmiddellijke vrijlating, die we bij de ambassade hebben aangeboden.

Arif Yunus werd op 12 november 2015 op medische gronden voorwaardelijk vrijgelaten. Op 9 december 2015 kwam ook Leyla Yunus voorwaardelijk vrij. Hun gezondheidstoestand is slecht en voor beiden wacht nog een nieuw proces, wegens ‘hoogverraad’. Daarom blijven we ons voor hen inspannen. Via de Nederlandse ambassadeur in Azerbeidzjan proberen we de autoriteiten zover te krijgen dat Leyla en Arif het land mogen verlaten.